معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه گفت: در دنیایی که قواعد جنگل بر آن حاکم است، ضعف به معنای دعوت از مهاجم است؛ اگر قوی نباشید، صرفِ برخورد مودبانه و دعوت به “صبحانه کاری” مانع تعرض دشمن نخواهد شد.

به گزارش کارآفرينان نيوز محمدرضا باقری در نشست «غرب آسیا در مسیر تحول به نظم جدید» که با همکاری ایرنا و مجمع جهانی صلح اسلامی و با حضور داود عامری دبیرکل مجمع جهانی صلح اسلامی، محمد فرازمند سفیر پیشین ایران در ترکیه و حمیدرضا دهقانی پوده سفیر پیشین ایران در قطر برگزار شد با تبیین ضرورت شناخت دقیق تحولات منطقه گفت: هنگامی که از رویکردها و بایسته‌های کشورهای عربی منطقه غرب آسیا در دوره پس از جنگ تحمیلی سوم سخن می‌گوییم، باید بر این نکته تأکید کنیم که شناخت آینده، مستلزم درک دقیق وضعیت حال و شناخت وضعیت فعلی هم در گرو واکاوی گذشته است. برای تحلیل جایگاه کنونی این کشورها و ترسیم چشم‌انداز آینده آن‌ها، ناگزیر هستیم پیشینه تاریخی و ریشه‌های تحولات منطقه را به‌دستی مورد بازخوانی قرار دهیم.
چالش بنیادین منطقه و کشورهای عربی، وجود رژیم صهیونیستی است
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امورخارجه افزود: چالش بنیادین منطقه و کشورهای عربی، وجود رژیم صهیونیستی است؛ پدیده‌ای که امام خمینی (ره) از آن به عنوان "غده سرطانی" یاد کردند و امام موسی صدر نیز آن را "شر مطلق" نامیدند. برای درک دقیق‌تر این موضوع و واکاوی تاریخی آن، باید به منابع معتبر بین‌المللی رجوع کرد.
باقری با واکاوی نقش یهودیت در تاریخ گفت: ویل دورانت در کتاب "تاریخ تمدن" به این نکته اشاره می‌کند که در جریان تفتیش عقاید در اسپانیا، بسیاری از کسانی که به شکنجه و بازجویی از یهودیان می‌پرداختند، خود ریشه یهودی داشتند. همچنین "ورنر سومبارت" اقتصاددان و جامعه‌شناس آلمانی، در کتاب ارزشمند خود با عنوان "یهودیان و حیات اقتصادی مدرن"، به تفصیل نقش این جریان را در ساختارهای اقتصادی جهان تشریح کرده است. با توجه به حضور نخبگان و فرهیختگان در این نشست، تأکید بنده بر ارائه مستندات تاریخی و علمی است تا فراتر از مباحث عمومی، به ریشه‌شناسی دقیق تحولات دست یابیم.
باقری در ادامه تبیین دیدگاه‌های خود پیرامون پیشینه تاریخی این جریان اظهار کرد: برای درک دقیق گذشته این جریان، می‌توان به آرای "ورنر سومبارت" رجوع کرد؛ هرچند وی در مقام دفاع برآمده، اما با مداقه در آثارش می‌توان حقایق تاریخی قابل‌توجهی را استخراج کرد. سومبارت در کتاب "یهودیان و حیات اقتصادی مدرن" که به فارسی نیز ترجمه شده است، به موضوع همکاری‌های اقتصادی در تأمین ملزومات نظامی ارتش آلمان، از جمله پوشاک و تجهیزات اشاره کرده و به چالش‌های ناشی از تأخیر در تحویل این اقلام از انبارها پرداخته است و می‌گوید: ما پالتوها و چکمه‌های هیتلر و سربازانش را تهیه می‌کردیم اما گاهی دیر می‌شد و آنها با ما برخورد می‌کردند و نمی‌گوید احتکار می‌کردیم و به این دلیل با ما برخورد می‌کردند.
وی در ادامه، با معرفی منابعی درباره تاریخ حضور این جریان در ایران خاطرنشان کرد: کتاب "فرزندان استر" که مجموعه‌ای از مقالات به زبان فارسی است، منبعی حائز اهمیت برای شناخت دقیق‌تر فعالیت‌ها و نقش تاریخی یهودیان در ایران محسوب می‌شود و مطالعه آن برای پژوهشگران این حوزه بسیار راهگشا خواهد بود.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تبیین ابعاد نفوذ تاریخی و فرهنگی جریان صهیونیسم عنوان کرد: در بخش‌هایی از کتاب "فرزندان استر"، به تلاش این جریان برای کسب وجاهت مذهبی از طریق حضور در شهرهای مقدسی چون قم، مشهد، کربلا و مکه اشاره شده است. همچنین فعالیت مراکز آموزشی نظیر مدارس "آلیانس" در مشهد و مدرسه "اتفاق" روبروی دانشگاه تهران، گویای برنامه‌ریزی‌های خاص آنها است.
باقری تصریح کرد: واقعیت این است که تقابل با این غده سرطانی، پس از پیروزی انقلاب اسلامی و پیوند یافتن "دین" و "علم" در ایران، وارد مرحله جدیدی شده و همین اقتدار ملی، کینه دشمنان را دوچندان کرده است. ما موظفیم این ابعاد را به درستی تبیین کنیم.
وی با معرفی منابع مطالعاتی برای پژوهشگران یادآور شد: مطالعه کتاب "پروتکل‌های دانشوران صهیون" که اخیرا هم تجدید چاپ شد و همچنین کتاب "تلمود" که به زعم آنان تفسیری بر تورات است، برای شناخت مبانی فکری این جریان ضرورت دارد. در نهایت، باید با نگاهی تطبیقی، این آموزه‌ها را در پیشگاه قرآن کریم و روایات اسلامی مورد واکاوی قرار داد تا حقیقت موضوع بیش از پیش روشن شود.
برای شناخت دقیق مسائل منطقه، باید ماهیت غده سرطانی و شر مطلق را به‌درستی درک کرد
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه در تبیین ریشه‌های بحران‌های منطقه‌ای و نقش قدرت‌های استکباری بیان کرد: برای شناخت دقیق مسائل منطقه، باید ماهیت این "غده سرطانی و “شر مطلق” را به‌درستی درک کرد؛ تعبیری که امام موسی صدر به‌کار بردند و بنده این توفیق را داشتم که در دوران مأموریتم در لیبی، به‌طور جدی پیگیر سرنوشت ایشان باشم. علاوه بر شناخت ماهیت رژیم صهیونیستی، لازم است فراتر از شعارهای متداول، نقش راهبردی انگلیس و آمریکا را در شکل‌گیری و تداوم این بحران بازشناسی کنیم فارغ از شعارها و دشمنی‌هایی که می‌دانیم و می‌دانید.
اسراییل را انگلیسی‌ها زاییدند و آمریکایی‌ها بزرگ کردند
باقری ادامه داد: من حدود ۳۰ سال پیش در مصاحبه‌ای تأکید کردم که نطفه رژیم صهیونیستی توسط انگلیسی‌ها بسته شد و با حمایت آمریکایی‌ها رشد یافت؛ این واقعیتی است که همچنان بر آن باور دارم. امروز نیز شاهدیم که بخش عمده‌ای از رسانه‌های گروهی جهان در انحصار این جریان قرار دارد و از این ابزار برای پیشبرد اهداف خود بهره می‌برند.
آمارهایی از نفوذ جهانی صهیونیسم
وی، با ارائه آمارهایی از میزان نفوذ جریان‌های صهیونیستی در ساختارهای کلیدی جهان گفت: براساس پژوهش‌ها و مستندات موجود، بخش قابل‌توجهی از ارکان اقتصادی یعنی حدود ۸۰ درصد رسانه‌های گروهی جهان تحت تأثیر این جریان قرار دارد. البته آمارها ممکن است کمتر یا بیشتر باشد؛ از جمله مدیریت ۵۰ درصد از بانک‌های بزرگ، ۷۰ درصد از صنعت بازی‌های رایانه‌ای، ۴۰ درصد از بسترهای اصلی فضای مجازی نظیر یوتیوب و توییتر، ۶۰ درصد از کمپانی‌های بزرگ فیلم‌سازی هالیوود و ۳۰ درصد از فروشگاه‌های زنجیره‌ای بین‌المللی وابسته به رژیم صهیونیستی هستند و با آنها رفت و آمد دارند، همچنین ۱۰ درصد دانشگاه‌ها و مراکز فرهنگی و ورزشی و فعالیت مستقیم ۸۲ شبکه تلویزیونی فارسی‌زبان علیه منافع ملی ایران، بخشی از این شبکه گسترده است که شناخت ابعاد آن برای جامعه ضرورت دارد.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه در ادامه با بازخوانی تاریخ معاصر و تبیین نفوذ این جریانات در ارکان قدرت پیش از انقلاب اسلامی، افزود: نسل جوان و حتی برخی از اساتید دانشگاهی باید نسبت به پیشینه نفوذ این جریان در رژیم گذشته آگاه باشند. چهره‌هایی چون فروغی، علی‌اصغر حکمت (وزیر هنر)، سهیلی (وزیر خارجه)، آهی (وزیر دادگستری)، مرآت (وزیر بهداشت)، سجادی (وزیر راه) و گلشائیان (عامل قرارداد الحاقی نفت) در کنار افرادی نظیر فرخ‌رو پارسا و امیرعباس هویدا، بخشی از شبکه نفوذ بودند که پیوند میان بهائیت و صهیونیسم را در ساختار سیاسی آن دوران نمایندگی می‌کردند.
موضوع نفوذ و تغییر چهره در راستای اهداف خاص، سابقه‌ای طولانی دارد
باقری، با اشاره به نمونه‌هایی از نفوذ و رویکردهای دیپلماتیک قدرت‌های استعماری در منطقه تصریح کرد: موضوع نفوذ و تغییر چهره در راستای اهداف خاص، سابقه‌ای طولانی دارد؛ برای نمونه، فردی همچون ناصر اولیایی که پیش از انقلاب سالها به اسم یک مسلمان و در بازار تهران فعالیت می‌کرد و ۱۴ سال ریاست اتحادیه بنکداران پارچه را بر عهده داشت‌ در جمع ایرانیان مقیم آمریکا به افشاگری علیه خود و جریان همسو با خویش پرداخت.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه همچنین با یادآوری مداخلات تاریخی بریتانیا در منطقه عنوان کرد: در گذشته نیز مهره‌های استعماری نظیر لرد کرزن نایب السلطنه هند با سفر به خلیج فارس و اهدای هدایای تجملی همچون ساعت‌های طلا به شیوخ منطقه، سعی در جلب وفاداری و تثبیت نفوذ خود داشت. این رویه و سنت اهدای هدایا از سوی مقامات بیگانه، تا ابتدای انقلاب نیز در دیدارهای دیپلماتیک وجود داشت.
باقری، با تبیین ریشه‌های تاریخی مداخلات استعماری در منطقه اظهار کرد: قدرت‌های استعماری همواره از ابزارهای مختلفی برای اعمال نفوذ استفاده کرده‌اند؛ برای نمونه، انگلیسی‌ها سنت اعطای هدایای تجملی نظیر ساعت‌های طلا را بنا نهادند. هدف نهایی این رفتارها، تثبیت سلطه بود؛ کما اینکه در تاریخ می‌بینیم نایب‌السلطنه انگلیس در هند شرقی با حضور در منطقه، شیوخ خلیج فارس را زیر چتر حمایتی بریتانیا قرار داد و آن‌ها را از حاکمیت ایران جدا کرد.
فیصل را به پادشاهی عراق و برادرش را در اردن به قدرت رساندند
وی در ادامه با تحلیل پیامدهای توافقات استعماری تصریح کرد: اگر این ریشه‌های تاریخی را به‌درستی واکاوی کنیم، عمق فاجعه توافق “سایکس–پیکو” را درک خواهیم کرد. در آن مقطع، دو ژنرال فرانسوی و انگلیسی منطقه غرب آسیا را میان خود تقسیم کرده و کشورهای جدیدی را براساس منافع خود ایجاد کردند؛ به‌طوری که فیصل (پسر شریف مکه) را به پادشاهی عراق منصوب کرده و برادرش را در اردن به قدرت رساندند.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه همچنین به نفوذ قدرت‌های بزرگ در انتقال قدرت در کشورهای منطقه اشاره کرد و گفت: در دوره‌ای که ملک حسین اردن در بستر بیماری سرطان قرار داشت، بنده با دقت تحولات مربوط به جانشینی او را دنبال می‌کردم. در آن زمان، از طریق مجله تایم، تصاویر مربوط به او و فرزندش را بررسی می‌کردم و نسبت به این‌که چه کسی قرار است ولیعهد شود، حساس بودم. به‌روشنی می‌شد دریافت که میان آمریکایی‌ها و انگلیسی‌ها بر سر تعیین جانشین، اختلاف و رقابت وجود دارد.
باقری ادامه داد: حسن بن طلال که در آن مقطع ولیعهد بود، فردی دانشگاهی و اهل فهم و درایت به شمار می‌رفت، اما به نظر می‌رسید آمریکایی‌ها تمایلی به ادامه ولیعهدی او نداشتند. برداشت شخصی من این بود که به ملک حسین القا شد که باید به اردن بازگردد و ترتیب جانشینی را تغییر دهد. تعبیری که بنده از مجموعه شواهد و روند تحولات آن دوره داشتم. ملک حسین به اردن بازگشت و در نهایت، برادرش حسن بن طلال را از جایگاه ولیعهدی کنار گذاشت. در آن مقطع، نزاع اصلی بر سر این بود که آیا عبدالله باید ولیعهد شود یا فردی دیگر. این رقابت، در واقع بازتابی از کشمکش میان آمریکا و انگلیس بود؛ به‌گونه‌ای که یک طرف به دلیل پیوندهای خانوادگی با مادر آمریکایی و طرف دیگر با مادر انگلیسی، در مرکز این اختلاف قرار گرفته بود. در نهایت، همین منازعه به سود یکی از طرف‌ها پایان یافت و مساله جانشینی به همان شکل مورد نظر قدرت‌های خارجی حل شد.
مردم اردن، چون مردم مصر و لبنان ملت‌هایی باهوش و ممتاز از جهان عرب هستند
وی تصریح کرد: این‌گونه تحولات را نباید صرفاً مربوط به گذشته دانست؛ بلکه آثار و امتداد آن را تا امروز و سال‌های اخیر نیز می‌توان در کنار نقش رژیم صهیونیستی در معادلات منطقه مشاهده کرد. البته باید تأکید کرد که مردم اردن، همچون مردم مصر و لبنان، از جمله ملت‌های باهوش، فهمیده، متدین و ممتاز جهان عرب هستند. پرسش مهم این است که چرا چنین ملت‌هایی، دستکم در ۴۷ سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی، نتوانسته‌اند تحولی بنیادین در وضعیت خود و منطقه ایجاد کنند.
برای صهیونیست‌ها، مثلثی از “مظلوم‌نمایی، قدرت و امنیت” ساخته‌اند
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه با اشاره به لزوم شناخت ریشه‌های تاریخی بحران‌های منطقه تاکید کرد: اگر این ریشه‌ها را به‌درستی بشناسیم، آن‌گاه بهتر درک خواهیم کرد که چگونه برای رژیم صهیونیستی، مثلثی از “مظلوم‌نمایی”، “قدرت” و “امنیت” ساخته‌اند. آن‌گاه می‌فهمیم چرا منطقه ما و جهان عرب به این وضعیت دچار شده‌اند و چرا در آینده نیز با مشکلاتی روبرو خواهیم بود.
بافری با نقل قولی از امیر وقت کویت خاطرنشان کرد: شیخ صباح به من می‌گفت که “ما علف زیر پای فیل هستیم ” این عین تعبیر او بود. واقعیت آن است که ساختار منطقه را به‌گونه‌ای شکل داده‌اند که امروز شاهد چنین بحران‌ها و گرفتاری‌هایی هستیم.
وی درباره الزامات راهبردی و رویکردهای کشورهای عربی منطقه پس از جنگ تحمیلی علیه ایران گفت: در چهارمین بند از نکات راهبردی ۱۰گانه رهبر معظم انقلاب پیرامون خلیج‌فارس، ایشان بر لزوم گسترش روابط با همسایگان در حاشیه خلیج‌فارس و دریای عمان تأکید فرموده‌اند.
احداث پل روی تنگه هرمز برای اتصال ایران و عمان
وی، با ارائه پیشنهادی راهبردی برای دوران پساجنگ و توسعه مناسبات منطقه‌ای عنوان کرد: یکی از طرح‌های تحول‌آفرین که ضرورت دارد در دستور کار مطالعاتی و دیپلماتیک قرار گیرد، احداث پل ارتباطی روی تنگه هرمز جهت اتصال ایران به عمان است. بررسی‌های کارشناسی و طراحی‌های اولیه این پروژه توسط متخصصان دانشگاهی انجام شده و نشان می‌دهد که با توجه به فاصله کمتر از ۴۰ کیلومتری میان دو کشور، این طرح کاملاً جنبه اجرایی دارد.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه بیان کرد: در حالی که نمونه‌های موفقی از پل‌های دریایی با طول ۴۵ و ۵۵ کیلومتر در کشورهایی نظیر چین احداث شده است، ما نیز می‌توانیم با بهره‌گیری از توان فنی داخلی و مشارکت‌های بین‌المللی، این پروژه را تعریف کنیم. پیشنهاد مشخص ما این است که در قالب یک همکاری مشترک، از ظرفیت سرمایه‌گذاری عمان و توان فنی ایران با مشارکت چین برای احداث این پل استفاده شود. هدف از ارائه این طرح، ایجاد یک "طوفان فکری" برای تصمیم‌گیران و خلق موقعیت‌های راهبردی جدید در منطقه است تا از طریق این پیوند فیزیکی و اقتصادی، فصلی نوین در روابط دو کشور و ثبات منطقه گشوده شود.
کشورهای منطقه متوجه اشتباهاتشان خواهند شد
باقری، با تأکید بر ضرورت ترمیم و توسعه روابط با کشورهای همسایه براساس رهنمودهای مقام معظم رهبری اظهار داشت: رهبر معظم انقلاب پیش‌تر اشاره فرمودند که کشورهای منطقه بابت مواضع گذشته خود متوجه اشتباهاتشان خواهند شد؛ لذا ضرورت دارد در مسیر جبران گذشته، روابط با همسایگان ترمیم شود.
وی در ادامه با انتقاد از کاربرد برخی واژگان در ادبیات رسانه‌ای و تاریخی افزود: باید در به کار بردن عناوین دقت لازم را داشته باشیم؛ استفاده از عبارت “جنگ ایران و عراق” نادرست است، بلکه نام دقیق این نبرد، “جنگ تحمیلی رژیم بعث علیه ایران” است. همان‌گونه که در حوادثی نظیر ویتنام یا افغانستان، نقش محوری با آمریکا بود، در دفاع مقدس هشت‌ساله نیز نباید اجازه داد با تغییر واژگان، نقش عوامل پشت‌پرده و تحریک‌کنندگان اصلی کمرنگ شود.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه با اشاره به فشار صدام بر حامیانش خاطرنشان کرد: در مقطعی از جنگ، صدام به صراحت به متحدانش هشدار داده بود که اگر در بازپس‌گیری “فاو” به او کمک نکنند، افشا خواهد کرد که چه کسانی و با چه اهدافی او را وادار به آغاز جنگ علیه جمهوری اسلامی ایران کرده‌اند.
طراح و آغازگر اصلی این جنگ آمریکا بود
باقری با بازخوانی فشارهای دیپلماتیک قدرت‌های بیگانه در دوران دفاع مقدس اظهار کرد: در مقطعی از جنگ، تحت فشارهای رژیم بعث، شیخ صباح امیر وقت کویت، من را احضار کرد و خواستار خروج نیروهای ایرانی از “فاو” شد. مدتی بعد، در حاشیه مراسم روز ملی ژاپن، سفیر وقت آمریکا نیز در حضور سایر سفرا پیش آمد و همین خواسته را با لحنی مداخله‌جویانه تکرار کرد. بنده در آن لحظه، بهترین راهکار را در تحقیر دیپلماتیک او دیدم و در پاسخ به درخواستش، دو بار تکرار کردم که “شما را نمی‌شناسم”. این برخورد که با تعجب سفرای حاضر از جمله نمایندگان چین و بنگلادش همراه بود، منجر به ترک صحنه توسط سفیر آمریکا شد.
وی با تأکید بر لزوم هوشیاری در روایت‌های تاریخی خاطرنشان کرد: نباید فراموش کرد که طراح و آغازگر اصلی این جنگ آمریکا بود؛ لذا ضرورت دارد در تمامی نوشته‌ها، سخنرانی‌ها و مصاحبه‌های خود، بر این واقعیت تاریخی و نقش محوری ایالات متحده تأکید کنیم تا حقایق دفاع مقدس دچار تحریف نشود.
ترمیم روابط با کشورهای همسایه قطعا در اولویت برنامه‌های ما قرار دارد
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تأکید بر لزوم پیگیری مطالبات تاریخی ایران در مسیر ترمیم روابط با کشورهای منطقه اظهار داشت: ترمیم روابط با کشورهای همسایه قطعا در اولویت برنامه‌های ما قرار دارد، اما این فرآیند باید با نگاهی حق‌طلبانه و از موضع مطالبه‌گری دنبال شود تا این کشورها خسارات گذشته را جبران کنند.
باقری افزود: یکی از پیشنهادات مشخص در این زمینه، احیای همان صندوقی است که در دوران جنگ تحمیلی مطرح بود. من پیش‌تر به شیخ صباح یادآور شدم که شما متعهد به پرداخت غرامت و کمک به بازسازی ایران بودید؛ اما وی در پاسخ مدعی شد که فعال کردن این صندوق به معنای اعتراف به حمایت از صدام است. در حالی که کیست که نداند آن‌ها پس از عربستان، دومین حامی مالی اصلی رژیم بعث در جنگ علیه ایران بودند.
وی در ادامه با تبیین راهکارهای عملی برای استفاده از این منابع در توسعه زیرساخت‌های ملی تاکید کرد: ما می‌توانیم این کشورها را متقاعد کنیم تا با تزریق بخشی از درآمدهای خود به یک صندوق مشترک، هزینه‌های پروژه‌های بزرگی همچون احداث پل ارتباطی میان ایران و عمان را تأمین کنند. چرا باید فرصت‌های اقتصادی و مهندسی در کشورهای حوزه خلیج‌فارس در انحصار کشورهای دیگر قرار گیرد؟ ما باید از هم‌اکنون برای دوران بازسازی برنامه‌ریزی کنیم تا به جای اشتغال‌زایی برای نیروهای خارجی، بستر فعالیت برای مهندسان و کارگران متخصص ایرانی فراهم شود و ظرفیت‌های فنی کشور در طرح‌های کلان منطقه‌ای به کار گرفته شود.
در فرآیند ترمیم و توسعه روابط با همسایگان، استفاده از دیپلمات‌های باتجربه و توانمند ضرورت است
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تأکید بر لزوم ارتقای سطح کیفی کادر دیپلماتیک برای بهبود روابط با کشورهای همسایه عنوان کرد: در فرآیند ترمیم و توسعه روابط با همسایگان، استفاده از دیپلمات‌های باتجربه و توانمند یک ضرورت است. نمی‌توان انتظار داشت فردی که فاقد سوابق کارشناسیِ کافی و تجربه مدیریتی در سطوحی نظیر معاونت سفارت است، در جایگاه سفیر در یک کشور همسایه موفق عمل کند.
تسلط بر زبان کشور مقصد و توانمندی در برقراری ارتباط مؤثر با مقامات ارشد از حداقل‌ ویژگی‌های یک نماینده شایسته است
باقری بیان کرد: تسلط بر زبان کشور مقصد و توانمندی در برقراری ارتباط مؤثر با مقامات ارشد آن کشور، از حداقل‌ ویژگی‌های یک نماینده شایسته است؛ فردی که حتی در مکالمات اولیه و آداب دیپلماتیک ناتوان باشد را نمی‌توان به معنای واقعی کلمه “نماینده جمهوری اسلامی” نامید.
ما برای موفقیت در دیپلماسی منطقه‌ای، نیازمند بازنگری در گزینش‌ها و اعزام متخصصان واقعی هستیم
وی افزود: برای موفقیت در دیپلماسی منطقه‌ای، نیازمند بازنگری در گزینش‌ها و اعزام متخصصان ونخبگان واقعی هستیم.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تأکید بر لزوم بازنگری در سیاست‌های اعزام سفرا و دیپلمات‌ها به کشورهای منطقه گفت: ضرورت دارد برای ارتقای سطح روابط با همسایگان، از نمایندگان باتجربه و توانمندی استفاده کنیم که پیش از تصدی مسئولیت‌های بزرگ، مراحل کارشناسی و “شاگردی” در این حوزه را به‌درستی گذرانده باشند.
باقری با هشدار نسبت به نفوذ اقتصادی رژیم صهیونیستی در پوشش‌های مختلف تصریح کرد: اگرچه اکنون زمان تقابل و نقدِ صرف نیست، اما باید برای آینده روابط با کشورهای همسایه و جهان عرب، برنامه‌ریزی دقیقی صورت گیرد تا با اعزام متخصصان زبده، مانع از تحقق اهداف دشمنان در منطقه شویم.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تأکید بر لزوم اتخاذ رویکردی آرمان‌گرایانه و در عین حال عمل‌گرا در دیپلماسی منطقه‌ای اظهار داشت: ما فعلاً در پی چالش و مجادله نیستیم، اما در مسیر ترمیم و مدیریت روابط با کشورهای منطقه، باید بر تأمین منافع ملی پافشاری کنیم.
فرصت‌های شغلی در کشورهای همسایه برای ایرانیان ایجاد کنیم
باقری ادامه داد: تعامل ما با همسایگان باید به‌گونه‌ای باشد که فرصت‌های شغلی برای کارگران، کارشناسان و مهندسان ایرانی ایجاد کند؛ همان‌طور که کشورهای دیگر نظیر عربستان و بحرین با پروژه‌های مشترکی چون احداث پل به هم متصل شدند، ما نیز باید به دنبال اجرای طرح‌های راهبردی و زیرساختی مشترک باشیم.
وی با اشاره به هویت دیپلماتیک خود افزود: من همواره خود را یک “آرمان‌گرای اصلاح‌طلب” می‌دانم. آرمان ما ایجاب می‌کند که در مواضع خود صریح باشیم؛ برای نمونه، در حالی که ما از تعابیر دیپلماتیک و متعارف برای بزرگداشت شهدای والامقام و رهبران مقاومت استفاده می‌کنیم، نباید فراموش کنیم که در واقعیت، “آقای ما” را به شهادت رسانده‌اند. این نگاه آرمان‌گرایانه باید در لایه‌های مختلف دیپلماسی و بازسازی روابط ما با جهان عرب تجلی یابد.
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تأکید بر لزوم موازنه میان اقتدار و دیپلماسی در تعاملات منطقه‌ای، روایتی از روابط ایران و کویت را بازگو کرد و عنوان کرد: روزی شیخ صباح (امیر سابق کویت) به سفیر ما گفت که “بوش پسر” برای دریافت مجوز جهت استفاده از پایگاه‌های نظامی برای حمله به ایران نزد او آمده بود.
باقری افزود: اگرچه شیخ صباح این سخن را برای اطمینان‌بخشی به ایران بیان کرده بود، اما این “انگاره‌ی قدرت و تسلیم‌ناپذیری” باید نه تنها در سطح منطقه، بلکه در جهان تکرار شود تا دشمنان از مواجهه با ایران هراس داشته باشند.
وی با یادآوری رهنمودی از رهبری شهیدمان خاطرنشان کرد: ایشان در آن زمان که در کویت بودم رئیس جمهور بودند و تأکید داشتند که در تعامل با کشورهای عربی، همواره از موضع قدرت، اما با مهربانی سخن بگویید. حقیقت این است که دنیای امروز، شبیه به جنگل و حتی بدتر از آن است؛ چرا که در جنگل، حیوان تا گرسنه نباشد به دیگری تعرض نمی‌کند، اما در دنیای کنونی، انسان‌های وحشی‌سیرت بی‌دلیل به دیگران هجوم می‌آورند.
نیازمند کسب قدرت در حوزه نظامی، علمی و دینی هستیم
معاون پیشین عربی و آفریقایی وزارت امور خارجه، با تبیین ضرورت اقتدار همه‌جانبه در نظام بین‌الملل و لزوم بازتعریف روایت‌های ملی و مذهبی تصریح کرد: در دنیایی که قواعد جنگل بر آن حاکم است، ضعف به معنای دعوت از مهاجم است. اگر قوی نباشید، صرفِ برخورد مودبانه و دعوت به “صبحانه کاری” مانع تعرض دشمن نخواهد شد؛ آن‌ها اگر در شما احساس ضعف کنند، هجوم خواهند آورد. بنابراین، ما نیازمند کسب قدرت هستیم؛ قدرتی که تنها در حوزه نظامی خلاصه نمی‌شود، بلکه باید ابعاد فکری، عقلی، علمی و دینی را نیز در بر بگیرد و با شجاعت در عمل همراه باشد.
باقری درباره راهبرد تعامل با کشورهای همسایه افزود: در ترمیم روابط با همسایگان باید از موضع قدرت، اما با رویکردی مهربانانه و مبتنی بر همکاری‌های اقتصادی و سیاسی وارد شد. نباید اجازه داد این باور القا شود که ایران بازنده خواهد بود؛ بلکه باید با ایمان به تحلیل‌های قرآنی و وعده‌های الهی، بر استقامت و مقاومت پافشاری کرد.
وی با انتقاد از برخی روایت‌های یأس‌آفرین، خطاب به مسئولان خاطرنشان کرد: نقاط قوت کشور را با صلابت بیان کنید تا در مردم امید ایجاد شود. نباید صرفاً به گفتن اینکه “جنگ پلید و زشت است” بسنده کرد؛ بلکه باید در کنار آن، بر “مقدس بودن دفاع” و “ارزشمندی مقاومت” تأکید ورزید. وظیفه ما این است که در عین پرهیز از درگیری‌های بیهوده، با صلابت سخن بگوییم و از ارزش‌های خود صیانت کنیم.

انتهای خبر/